Zzp-contract opstellen: stappenplan in 6 stappen (met voorbeeld)
Kort antwoord: een goed zzp-contract legt vast wie de partijen zijn, wat je doet, tegen welk tarief, hoe je zelfstandig werkt, wie waarvoor aansprakelijk is en hoe de opdracht eindigt. Hieronder per stap wat er in moet.
Inhoudsopgave
- Stap 1: kies de juiste soort overeenkomst
- Stap 2: leg de partijen volledig vast
- Stap 3: omschrijf de opdracht en het resultaat
- Stap 4: spreek tarief, facturatie en meerwerk af
- Stap 5: leg je zelfstandigheid vast
- Stap 6: aansprakelijkheid, geheimhouding en einde
- Checklist: wat moet er minimaal in?
- Veelgemaakte fouten
- Sneller: met de generator
- Veelgestelde vragen
Stap 1: kies de juiste soort overeenkomst
Lever je een dienst, zoals advies, ontwikkeling, zorg of les, dan is een overeenkomst van opdracht de juiste vorm. Lever je een tastbaar eindresultaat op, zoals een verbouwing, dan past aanneming van werk beter. Werk je vaker voor dezelfde opdrachtgever, overweeg dan een raamovereenkomst met korte opdrachtbevestigingen. In de rest van dit stappenplan gaan we uit van een overeenkomst van opdracht, omdat de meeste zzp’ers die nodig hebben.
Stap 2: leg de partijen volledig vast
Noem beide partijen met hun volledige naam, rechtsvorm, adres en KvK-nummer, en wie namens de opdrachtgever tekent. Vermeld bij jezelf ook je handelsnaam en btw-nummer als je die hebt. Een eigen KvK-inschrijving en eigen bedrijfsgegevens laten zien dat je als ondernemer optreedt.
Voorbeeld: “Jansen Marketing B.V., gevestigd te Utrecht, ingeschreven onder KvK-nummer 12345678, hierna: Opdrachtgever, en A. de Vries, handelend onder de naam De Vries Design, ingeschreven onder KvK-nummer 87654321, hierna: Opdrachtnemer.”
Stap 3: omschrijf de opdracht en het resultaat
Beschrijf zo concreet mogelijk wat je doet en wat het beoogde resultaat is, met een begin- en einddatum of een duidelijke afronding. Een vage omschrijving als “ondersteuning van het team” klinkt als een functie; “ontwerp en oplevering van de nieuwe huisstijl, inclusief logo en drie sjablonen” klinkt als een opdracht. Dat verschil telt bij de beoordeling van zelfstandigheid.
Stap 4: spreek tarief, facturatie en meerwerk af
- Uurtarief of vaste prijs, exclusief btw.
- Wanneer en hoe je factureert, en de betaaltermijn (bijvoorbeeld 14 of 30 dagen).
- Hoe meerwerk wordt afgesproken en gefactureerd.
- Of reiskosten en materiaal apart worden vergoed.
Stap 5: leg je zelfstandigheid vast
Dit is het belangrijkste deel voor de Wet DBA. Leg vast dat je zelf bepaalt hoe, wanneer en waar je het werk uitvoert, dat de opdrachtgever alleen aanwijzingen geeft over het resultaat en niet over de manier van werken, dat je je kunt laten vervangen door iemand met dezelfde kwalificaties, dat je je eigen gereedschap of software gebruikt en dat je ook voor andere opdrachtgevers werkt.
Schrijf het alleen op als het ook zo gaat. Bij een controle kijkt de Belastingdienst naar de praktijk. Een contract vol zelfstandigheid terwijl je in werkelijkheid als werknemer wordt aangestuurd, helpt niet.
Deze afspraken direct vastleggen?
Stel je overeenkomst van opdracht op in 5 minuten. Eerste contract gratis.
Stap 6: aansprakelijkheid, geheimhouding en einde
Beperk je aansprakelijkheid, bijvoorbeeld tot het factuurbedrag van de opdracht of tot het bedrag dat je beroepsaansprakelijkheidsverzekering uitkeert. Neem een geheimhoudingsartikel op als je vertrouwelijke informatie krijgt, en regel wie de rechten krijgt op wat je maakt, zoals ontwerpen of software.
Leg tot slot vast hoe de opdracht eindigt: na oplevering, op de einddatum of na opzegging met een termijn. Spreek af wat er bij een tussentijdse beëindiging gebeurt met het werk dat al is gedaan, en welk recht van toepassing is.
Checklist: wat moet er minimaal in?
- Partijen met KvK-nummers en wie tekent.
- Concrete omschrijving van opdracht en resultaat, met looptijd.
- Tarief, facturatie, betaaltermijn en meerwerk.
- Zelfstandige uitvoering en vervanging.
- Aansprakelijkheid en verzekering.
- Geheimhouding en intellectueel eigendom.
- Einde van de opdracht en opzegging.
- Handtekeningen van beide partijen met datum.
Veelgemaakte fouten
- Een functieomschrijving in plaats van een opdracht: “ondersteunt het team bij de dagelijkse werkzaamheden” wijst eerder op een dienstverband.
- Een vervangingsclausule waarin de opdrachtgever elke vervanger naar eigen inzicht mag weigeren: dan is vervanging in de praktijk onmogelijk.
- Geen afspraken over meerwerk, waardoor extra werk ongemerkt tegen dezelfde prijs wordt gedaan.
- Onbeperkte aansprakelijkheid, terwijl je verzekering maar tot een bepaald bedrag dekt.
- Een opdracht zonder einddatum of afronding die jarenlang doorloopt zonder evaluatie.
- Het contract na ondertekening in een la leggen en nooit meer vergelijken met hoe er echt wordt gewerkt.
Sneller: met de generator
Wil je dit niet zelf uitschrijven, dan kun je de contractgenerator gebruiken. Je kiest je branche, vult de namen van beide partijen in en ziet direct een voorbeeld van je overeenkomst van opdracht, met de afspraken over zelfstandigheid en vervanging die bij jouw branche horen. Adres, tarief en looptijd vul je daarna aan. Je eerste contract download je gratis als PDF.
Veelgestelde vragen
Mag ik een zzp-contract zelf opstellen?
Ja. Er is geen verplichte vorm. Zorg dat de afspraken duidelijk zijn en passen bij hoe je in de praktijk werkt; laat bij twijfel een jurist meekijken.
Moet een zzp-contract getekend worden?
Een overeenkomst komt ook zonder handtekening tot stand, maar een getekend contract maakt het bewijs van de afspraken veel eenvoudiger. Digitaal ondertekenen is ook geldig.
Hoe lang moet een zzp-contract zijn?
Er is geen vaste lengte. Een goede overeenkomst van opdracht is meestal twee tot vier pagina’s: lang genoeg om alles te regelen, kort genoeg om te lezen.
Bronnen
- Wetten.nl — Burgerlijk Wetboek Boek 7, titel 7 (opdracht): https://wetten.overheid.nl/BWBR0005290/
- Belastingdienst — Arbeidsrelatie beoordelen: https://www.belastingdienst.nl/wps/wcm/connect/bldcontentnl/belastingdienst/zakelijk/ondernemen/modelovereenkomsten-in-plaats-van-var/
Leg je afspraken vast in een overeenkomst van opdracht
Kies je branche, vul de afspraken in en bekijk direct een preview. Met clausules rond gezag, vervanging en ondernemersrisico.
- Eerste contract gratis als PDF
- Daarna €14,99 per contract
- Word-bestand bij betaald contract
Gerelateerd artikel
Dit artikel is algemene informatie en geen juridisch advies. Lees de volledige toelichting op onze disclaimerpagina.
Alle nieuwe artikelen in deze reeks
- Wat is schijnzelfstandigheid en hoe herken je het als zzp’er of opdrachtgever?
- De 3 DBA-criteria uitgelegd: gezag, vervanging en ondernemersrisico
- Modelovereenkomst versus eigen opdrachtovereenkomst: wat is het verschil?
- Naheffing bij schijnzelfstandigheid: wat kan het kosten? (met rekenvoorbeeld)
- Handhaving Wet DBA in 2026: wat veranderde er sinds het einde van het moratorium?
- Zelfstandigenaftrek 2026: hoeveel houd je nog over als zzp’er?
- Het rechtsvermoeden van werknemerschap: wat betekent de €38-uurtariefgrens?
- Freelancer of eigenlijk werknemer? De gezagsverhouding met praktijkvoorbeelden
- De geschiedenis van de Wet DBA: van VAR naar modelovereenkomst naar handhaving
- DBA-contract voor IT-freelancers: waar let je als developer op?
- DBA-contract in de zorg: specifieke risico’s voor zzp-zorgverleners
- DBA-contract in de bouw: ketenaansprakelijkheid uitgelegd
- Schijnzelfstandigheid bij marketing- en communicatiebureaus: veelgemaakte fouten
- Zzp’en in het onderwijs: wat betekent DBA voor freelance docenten en trainers?
- Checklist: 10 signalen dat jouw opdracht risico loopt op schijnzelfstandigheid
- Vervangingsclausule opstellen: zo schrijf je er een die ook in de praktijk werkt
- Je tarief bepalen als zzp’er: zo bereken je een uurtarief dat klopt (en waarom een te laag tarief juridisch risico geeft)
- Wat te doen als de Belastingdienst een boekenonderzoek aankondigt?
- Wie is aansprakelijk bij schijnzelfstandigheid: jij of je opdrachtgever?
- Modelovereenkomst laten checken: wanneer volstaat een tool en wanneer heb je een jurist nodig?
- Freelance uurtarief onderhandelen met opdrachtgevers: juridisch en commercieel slim
- Intellectueel eigendom voor freelancers: auteursrecht, licentie en overdracht
- Freelance betaaltermijnen en incasso: zo regel je betaling juridisch sterker
- Freelancer: werken als eenmanszaak of BV en de impact op je contracten
- Samenwerken met andere zzp’ers: onderaanneming, ketenafspraken en contractrisico
- NDA en geheimhouding voor freelancers: wat moet er echt in staan?
- Beroeps- en bedrijfsaansprakelijkheid voor freelancers: wat regel je contractueel?
- Retainer- en abonnementsovereenkomsten voor freelancers: zo voorkom je grijze gebieden
- Scope creep en meerwerk voor freelancers: contracteer slim vóórdat het misgaat
- Een freelance opdracht beëindigen zonder conflict: juridische en praktische aanpak
- Welke zzp-contracten zijn er? De 7 belangrijkste overeenkomsten op een rij
- Zzp-contract opstellen: stappenplan in 6 stappen (met voorbeeld)
- zzpcontracten.com vs. gratis modelovereenkomsten van de Belastingdienst: welke keuze past bij jouw opdracht in 2026?
- zzpcontracten.com vs. zelf een contract schrijven (DIY): risico, tijd en foutkans
- zzpcontracten.com vs. advocaat/jurist inschakelen: wanneer volstaat een tool en wanneer niet?
- Alle opties om in 2026 een DBA-conform contract te maken (volledig overzicht)